Afdwingen concurrentiebeding

Als een ex-medewerker in dienst treedt bij een concurrent, dan kan dit aanzienlijke commerciële schade veroorzaken aan uw onderneming. Klanten kunnen met die medewerker mee overstappen, business strategieen kunnen bekend raken, bedrijfsprocessen gekopieerd, marges overgenomen…  Is daar wat tegen te doen? Als ik juridische actie onderneem, komt dit dan niet als een boomerang terug? Wegen de baten van juridische actie wel op tegen de kosten daarvan? De antwoorden.

Is daar wat tegen te doen?

Als er een concurrentiebeding is opgenomen in de arbeidsovereenkomst, dan kan de werkgever actie ondernemen om dit beding af te dwingen. Dat hoeft nog niet onmiddelijk door middel van een procedure. In de praktijk blijkt dat een stevige sommatiebrief, waarin de werknemer op het concurrentiebeding en de daaraan verbonden boetes wordt gewezen, al heel effectief kan zijn.

Ook kan aan de nieuwe werkgever een waarschuwing worden gestuurd dat hij een werknemer in dienst heeft die gebonden is aan een concurrentiebeding. De brief kan vermelden dat de nieuwe werkgever aansprakelijk wordt gesteld wegens het profiteren van de wanprestatie door de medewerker. In sommige gevallen leidt zo’n brief tot ontslag van de medewerker, zeker als deze zijn nieuwe werkgever niet heeft ingelicht over het feit dat er een concurrentieverbod in zijn vorige arbeidsovereenkomst stond.

In beide gevallen geldt dat een brief die van een advocaat afkomstig is en de juiste bewoordingen bevat vaak serieuzer wordt genomen dan een brief van de ex-werkgever zelf. Een advocatenbrief kan dus nog een tussenstap in het nakomingstraject zijn. Overigens geldt dat in veel concurrentiebedingen is opgenomen dat de boete die op het concurrentiebeding is gesteld direct opeisbaar is, zonder verdere waarschuwing. In de brief kunnen de verbeurde boetes dus al worden opgeëist. Om de betaling via de sterke arm af te dwingen moet er echter wel een rechter aan te pas komen.

Als de ex-medewerker de sommatie naast zich neerlegt kan de stap naar de rechter worden gezet. Gezien de spoedeisendheid van de actie ligt een kort geding procedure bij overtreding van het concurrentiebeding het meest voor de hand. In het kort geding vordert de werkgever gewoonlijk nakoming van het concurrentiebeding (eventueel met oplegging van een dwangsom naast de contractuele boetes) en betaling van een voorschot op de boetes.

 

Heeft een procedure geen boomerang-effect?

Werkgevers vrezen vaak voor de tegenacties van de kant van de werknemer. In reactie op een kort geding waarin de werkgever nakoming van het concurrentiebeding vordert, verzoekt een werknemer vaak aan de rechter om te bepalen dat het concurrentiebeding niet geldig is, dat het geschorst of vernietigd moet worden of dat er een vergoeding moet worden betaald voor de periode dat de werkgever de werknemer aan het beding wil houden.

 

Vooropgesteld moet worden dat een kort geding niet de aangewezen procedure is om definitieve vaststellingen te doen. Een verzoek tot vernietiging van het concurrentiebeding of het (definitief) toewijzen van vergoedingen zal dan ook moeten worden afgewezen. De kort geding rechter zal in principe alleen voorlopige maatregelen kunnen treffen, zoals een schorsing of een voorschot. De beslissing in kort geding wordt genomen op basis van de verwachting die de rechter heeft van hoe de zaak in een bodemprocedure zal worden beslist. In de praktijk eindigen de meeste zaken echter na het kort geding. Partijen weten wat de ideëen van de rechter zijn over hun juridische posities en treffen op basis daarvan een regeling. Slechts in een deel van de gevallen volgt er nog een bodemprocedure.

vervoerHet antwoord is dus: ja, een procedure kan een procedurele reactie van de medewerker uitlokken, maar dit hoeft u er niet van te weerhouden de actie te ondernemen. De werknemer kan namelijk ook op eigen initiatief een procedure starten waarin hij schorsing, vernietiging of vergoeding vordert.

Kosten – baten

Procederen is duur. Op korte termijn moet onderzoek worden gedaan, stukken opgesteld, een zitting bijgewoond…  Niets doen kan echter vele malen duurder zijn, als een concurrent kan profiteren van de knowhow en relaties van de ex-medewerker. Cliënten rekenen mij regelematig voor dat als slechts 10% van de portefeuille van de betreffende medewerker zou mee overgaan naar de concurrent, de schade een veelvoud van de te verwachten kosten van een procedure zou betekenen. In zulke gevallen is een procedure het aangewezen middel om een punt te maken. In de praktijk blijkt dat zelfs als de procedure uiteindelijk weinig succes oplevert, de betrokken medewerker zich in elk geval gedurende de looptijd van de procedure liever gedeisd houdt, uit angst de werkgever extra bewijzen te verschaffen die tegen hem gebruikt kunnen worden in de procedure. In veel gevallen wordt er al een regeling getroffen in de aanloop naar de procedure, uit angst voor de kosten en voor de gevolgen van het verliezen van een procedure.

Een procedure is het sluitstuk van een verbod op concurrentie in de arbiedsovereenkomst. Zonder de dreiging van een procedure is een concurrentiebeding krachteloos. In sommige gevallen zal het nodig zijn dit instrument in te zetten. In veel gevallen is de dreiging alleen al voldoende. In alle gevallen is het effect van de dreiging afhankelijk van de geloofwaardigheid.

Niet iedereen is specialist op het gebied van concurrentiebedingen. Om een gefundeerde inschatting te kunnen maken van de kansrijkheid van uw juridische positie is kennis nodig van de vele uitspraken in het vakgebied. In een concurrentiegeschil is het prettig als uw adviseur niet tijdens de procedure het wiel moet uitvinden – op uw kosten. Het is raadzaam om een advocaat te kiezen die alle procedurele mogelijkheden weet te benutten en anticipeert op tegenargumenten en tegenacties. Ook is het van belang dat er met de nodige snelheid te werk wordt gegaan: u maakt liever gisteren dan vandaag een einde aan de concurrerende activiteiten van uw vroegere medewerker.

kennismaking

Wordt u geconfronteerd met een concurrentiesituatie of heeft u vragen naar aanleiding van dit artikel? Neem vrijblijvend contact op. Wij adviseren graag over de mogelijkheden.

 

 

Print deze pagina Print deze pagina

Nederlandse Orde van Advocaten Official partner of Erasmus School of Law